Monday, April 11, 2016

Có Một Bộ Trưởng Bộ Y Tế Như Thế

Mong các bạn tha thứ cho sự vô tâm của tôi khi tôi không hề biết trước đây ai đã từng giữ chức vụ này tại Việt Nam. Thế nhưng từ vài năm gần đây, tôi đã biết người hiện đang giữ chức vụ này là bà Nguyễn Thị Kim Tiến. 




1. Dấu ấn riêng

Cho dù đó là vì bất kỳ lý do gì, thì bà đã trở nên một con người rất thật và rất gần với mọi người, đủ đến mức để người ta bàn tán, khen chê về bà trong những bữa ăn gia đình hay cả những lúc "chém gió" không khác gì cách người ta nói về Đinh La Thăng, Bộ trưởng Bộ Giao Thông Vận Tải.

Bà đã trở thành Bộ trưởng đầu tiên của Việt Nam lập trang facebook cá nhân tại đây https://www.facebook.com/botruongboyte.vn/ đi kèm đường dây nóng 1900-9095 để người dân có thể theo dõi và phản ánh trực tiếp với bà một cách dễ dàng nhất. Sau hơn một năm công khai, từ 28/2/2015 đến nay, đã có 325,809 người quan tâm theo dõi trang facebook của bà, với mỗi thông tin đăng tải có từ vài trăm lên đến vài ngàn lượt "yêu thích". 

Không chỉ dừng lại ở đó, bà có lẽ cũng là Bộ trưởng đầu tiên ở Việt Nam ký đơn hiến tạng vào năm 2013. Đây là việc làm đáng ghi nhận vì nó có khả năng phát động xu hướng hiến tạng đang rất cần được mở rộng ở Việt Nam để cứu chữa thêm nhiều bệnh nhân nữa, khi kỹ thuật ghép tạng tại Việt Nam đã không còn xa lạ.

Đã có lần dư luận muốn bà từ chức khi dịch sởi xảy ra và bà đã tỏ rõ quan điểm là mình sẽ không từ chức. Đây không phải là điều dễ làm khi tất cả mọi búa rìu đều hướng về bà. Nhưng quan trọng nhất là bà đã bình tĩnh giải quyết vấn đề. Kết quả là bệnh dịch sởi đã được ngăn chặn, và tỷ lệ ngừa bệnh sởi của Việt Nam theo thống kê của WHO và UNICEF từ 2011 đến 2014 tiếp tục được giữ vững là 96%, 96%, 98%, và 97%. 

Điều thành công nhất mà tôi cho rằng bà đã làm được là việc tạo ra thương hiệu của chính mình. Dù được yêu hay không, thì bà đã trở thành người được dư luận chú ý giữa hàng trăm vị lãnh đạo đất nước. 

2. Công nhận quốc tế

Ngày 20/3/2009, bà được Pháp trao tặng Huân chương Bắc đẩu Bội tinh - huân chương cao quý nhất của nước Pháp do sự đóng góp của bà trong việc thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa hai nước trong lĩnh vực khoa học. 
Ngày 28/5/2015, bà đã là một trong 2 cá nhân của 27 nước trong khu vực Tây Thái Bình Dương được nhận giải thưởng danh dự tại hội nghị đánh giá 10 năm thực hiện công ước Khung về Kiểm soát thuốc lá của Tổ chức Y tế Thế giới vì những đóng góp của bà trong việc phòng chống tác hại của thuốc lá trên cả nước. 
Dưới sự lãnh đạo của bà, hệ thống quản lý vắc xin của Việt Nam đã được Tổ Chức Sức Khoẻ Thế Giới (WHO) công nhận và xếp hạng thứ 39 trên tổng số 43 nước được WHO công nhận. Nhờ đó, vắc xin sản xuất tại Việt Nam sẽ có thể được xuất khẩu sang nhiều nước hơn. Hiện tại, Việt Nam đã sản xuất được 16 loại vắc xin, trong đó có 12 loại dùng trong chương trình Tiêm Chủng Mở Rộng, và một số vắc xin được xuất khẩu sang 10 nước. Dự kiến Việt Nam sẽ có thể sản xuất vắc xin 6 trong 1 vào năm 2018. 
3. Thành công trong nước
Dưới sự lãnh đạo của bà, đã có những chính sách thông minh giúp giải quyết một số vấn đề gần như nan giải trước đây của ngành Y Việt Nam. 
Một trong những chính sách tôi cho là thông minh nhất dưới sự lãnh đạo của bà là đề án bệnh viện vệ tinh để giảm thiểu tình trạng quá tải ở các bệnh viện. Theo đề án này, một số bệnh viện trung tâm như bệnh viện Việt Đức, Bạch Mai, Đa khoa Trung ương Huế, Từ Dũ, Chợ Rẫy, Nhi Đồng 1 và 2 v...v... sẽ có nhiệm vụ chuyển giao công nghệ và nhân lực cho các bệnh viện vệ tinh ở các tỉnh thành. Nhờ đề án này, tỷ lệ chuyển bệnh nhân từ các tỉnh thành lên các bệnh viện trung tâm giảm hẳn, giúp giải quyết vấn đề quá tải ở các bệnh viện lớn, và giúp cho việc bệnh nhân được điều trị kịp thời và chu đáo hơn.
Ngày 22/4/2015 đánh dấu một thay đổi quan trọng nữa trong ngành Y Việt Nam dưới sự lãnh đạo của bà, đó là thái độ của toàn ngành cần phải chuyển từ "ban ơn" sang "phục vụ". Bà đã nắm bắt đúng xu thế chung của thế giới và đưa ra chính sách cải cách phù hợp. Không hẳn điều này sẽ xảy ra ngay sau khi chính sách được ban hành, nhưng tôi tin rằng đây là một bước khởi đầu quan trọng và cần thiết để bộ mặt của Y tế Việt Nam sẽ thay đổi trong một tương lai rất gần. 
Ngoài ra bà còn đưa ra một số thay đổi hợp lý hơn từ ngày 1/1/2015 đối với Bảo Hiểm Y Tế (BHYT), giúp cho các bệnh nhân giảm viện phí từ 80% đến 100%. Kết quả là đến cuối năm 2015, đã có 75% dân số tham gia BHYT. Khi con số này đạt mức 100% thì đồng nghĩa với việc bất kỳ bệnh nhân nào đến bệnh viện cần chữa trị cũng sẽ được điều trị ngay lập tức chứ không còn phải có tiền trả viện phí trước rồi mới được điều trị nữa. 

Nhân ngày 8/3, tôi hy vọng Việt Nam có thêm những nữ lãnh đạo có tài như bà! 

Tuesday, April 5, 2016

Làm Sao Để Tránh Thực Phẩm Bẩn?


Với tình hình thực phẩm "bẩn" (nghĩa là thực phẩm có sự pha trộn của các chất có khả năng gây nguy hiểm đến sức khỏe và tính mạng của người tiêu dùng) tràn lan hiện nay, từ rau, trái cây, đến gạo, đến thịt, thì việc nhà nhà lo lắng về bữa cơm hàng ngày của mình là hoàn toàn có cơ sở. Một hệ quả tức thời đó là bà con bắt đầu tự trồng rau củ. Đây cũng là cách hay, tuy nhiên, cũng chỉ giải quyết được một phần về rau củ, và cũng không phải là cách mà ai cũng có thời gian để làm được.   

Còn việc phân biệt thực phẩm bẩn với thực phẩm sạch thì gần như không thể vì khi người bán đã cố tình lừa thì người mua sẽ rất khó để phát hiện.  

Vậy làm sao để tránh thực phẩm bẩn?

1. Ủng hộ cửa hàng thực phẩm sạch

Đây là cách đơn giản nhất và hiệu quả nhất. Hiện nay không thiếu các cửa hàng kinh doanh thực phẩm sạch, có đóng gói bao bì, nguồn gốc xuất xứ, và hạn sử dụng rõ ràng. 

Nếu nhà nhà dùng thực phẩm sạch, tẩy chay thực phẩm không rõ nguồn gốc, thì đến một lúc nào đó, các thực phẩm bẩn này sẽ tự động bị đào thải khỏi thị trường vì không có khả năng cạnh tranh. Điều này đã được chứng minh ở Châu Âu. Các tiệm thức ăn nhanh của Mỹ thành công ở khắp nơi trên thế giới, nhưng khi đến một số nơi ở Châu Âu đã phải đóng cửa sớm vì không ai mua cả. Đây chính là sức mạnh của ý thức cộng đồng mà không điều gì có thể mạnh hơn được. 

Điều duy nhất khiến các gia đình băn khoăn là giá thành của thực phẩm sạch cao quá! Theo lẽ thường, khi bạn đã biết lo cho sức khoẻ của mình thì có nghĩa là bạn không còn nằm trong số những người đói nghèo ở mức miễn có ăn để sống là được. Và nếu như thế, không lẽ bạn định giá mạng sống mình thấp hơn giá thực phẩm bẩn sao? 

Ngoài các loại bệnh đường tiêu hoá tức thời, khả năng dẫn đến ung thư của các độc tố có trong thực phẩm bẩn là không nhỏ nữa. Bạn muốn chọn mua thực phẩm sạch mắc hơn một chút hay là bạn muốn mua thực phẩm bẩn và trả một đống tiền cho việc điều trị, thuốc men, lẫn thời gian mất đi do không đi làm được? Đấy là chưa kể việc tính mạng của bạn có thể bị đe doạ nữa. 

Nếu thực phẩm sạch chiếm được thị trường thì giá thành sẽ ngày càng thấp đi, và sẽ đến lúc thực phẩm bẩn không còn có khả năng cạnh tranh với thực phẩm sạch nữa, cả về chất lượng lẫn giá cả.

2. "Kết nghĩa" với nhà nông

Gần đây mình có dịp về quê và được tận mắt chứng kiến mọi thứ trên bàn ăn đều đúng 100% nhà làm. Gạo thu hoạch từ ruộng lúa gia đình, rau củ quả trong vườn trồng được, cá vớt từ ao nhà lên, gà vịt nuôi trong sân nhà. Mọi thứ đúng nghĩa là hoàn toàn hữu cơ tự nhiên! Cái gì ăn không hết thì bán cho những người quen biết. 

Nếu ai cũng tự nuôi trồng, tự tiêu thụ được thế thì quá tốt. Thực phẩm bẩn không len vào đâu được. Có lẽ đấy cũng là lý do tại sao ở vùng quê này các cụ sống qua 90, minh mẫn, đi lại khoẻ mạnh, không bệnh tật thuốc men gì, là bình thường.  

Tuy nhiên, không phải nhà nào cũng có khả năng tự sản xuất và tiêu thụ như thế. Do đó, thay vì tự sản xuất, bạn hoàn toàn có thể ủng hộ những người nông dân nhỏ lẻ này bằng cách trở thành khách hàng quen thuộc của họ. Điều này cũng không khác gì việc bạn tự nuôi trồng là mấy. 

Cái bất lợi duy nhất của giải pháp này là nguồn thực phẩm của bạn sẽ có thể không đa dạng lắm. Nhưng bù lại, chất lượng và độ an toàn thực phẩm sẽ không có gì bàn cãi vì người bán và người mua đều ăn cùng một thứ.  

Một câu quảng cáo rất ấn tượng ở nước ngoài về vấn đề thực phẩm bẩn này như sau: hãy trả tiền cho người nông dân bây giờ hoặc trả tiền cho bác sỹ sau này! (Pay the farmers now or pay the doctors later). 

Điều này cho thấy tình hình thực phẩm bẩn là vấn đề chung của nhiều nước, ngay cả các nước phát triển như Mỹ. Có điều thực phẩm họ bẩn theo kiểu khác mình thôi. Và lý do duy nhất mà thực phẩm bẩn tồn tại được là do người tiêu dùng đều thích cái gì "rẻ hơn." Nên chỉ cần người tiêu dùng chịu khó bỏ tiền ra ủng hộ những người nông dân chân chính, cho họ đất sống, thì cũng chính là tự cứu mình khỏi bệnh tật đó thôi! 

3. Yêu chính mình

Để tạo ra thực phẩm bẩn hay buôn bán thực phẩm bẩn, người bán là người đầu tiên chịu tiếp xúc với những thứ độc hại mỗi ngày. Không chỉ gây hại qua tiếp xúc trực tiếp, những chất độc hại đó còn tiếp tục gây hại gián tiếp và lâu dài qua việc ảnh hưởng bầu không khí và nguồn nước quanh khu vực bạn sinh sống.

Do đó, ngoài các bệnh ngoài da và hô hấp do việc đụng chạm và hít thở những thứ độc hại đó mỗi ngày, bạn còn có nguy cơ bị biến đổi gen, dẫn đến những bệnh di truyền không thể chữa được qua nhiều thế hệ. 

Người mua có thể nhầm chứ người bán thì không. Nếu bạn biết yêu chính mình, và coi trọng mạng sống của bạn, thì xin hãy nói không với các loại hoá chất độc hại, và bảo vệ bản thân và những người bạn yêu thương bằng cách sản xuất thực phẩm sạch mà thôi.

* Thực phẩm bẩn và ung thư

Theo thống kê mới nhất của Trung Tâm Kiểm Soát và Ngăn Ngừa Bệnh Tật (CDC) của Mỹ, nguyên nhân hàng đầu dẫn đến tử vong ở Việt Nam là bệnh ung thư. 

Riêng về thực phẩm bẩn, đến nay chưa có số liệu thống kê nào ở Việt Nam có thể khẳng định chính xác phần trăm thực phẩm bẩn là bao nhiêu, và khả năng thực phẩm bẩn tại Việt Nam có thể gây ra ung thư là bao nhiêu. Do đó, việc gán ghép thực phẩm bẩn gây ung thư là chưa có cơ sở xác đáng. Tuy nhiên, việc tiêu thụ các chất độc hại trong thực phẩm bẩn trong một thời gian dài là chắc chắn không tốt cho sức khỏe con người. Đồng thời, khả năng các chất này gây ra đột biến gen và dẫn đến ung thư là không nhỏ. 

Theo Viện Nghiên Cứu Ung Thư Quốc Gia của Mỹ thì đến 80% nguyên nhân dẫn đến ung thư là do những yếu tố có thể kiểm soát được, trong đó:
+ dinh dưỡng và lối sống chiếm (30-60%)
+ thuốc lá (30%)
+ ô nhiễm không khí và nguồn nước (5%)
+ rượu (3%)
+ phóng xạ (3%)
+ các loại thuốc men/hoá chất (2%)

Do đó, ngoại trừ những trường hợp ung thư xảy ra do di truyền, chỉ cần bạn biết chọn cho mình một chế độ dinh dưỡng với những thành phần rau củ sạch, trái cây sạch, thịt sạch thì bạn đã và đang tự loại mình ra khỏi danh sách tử thần của căn bệnh ung thư đang hoành hành ở Việt Nam rồi đấy! 





Rau cải xanh và cà chua trồng tại tỉnh Lâm Đồng, Việt Nam đã được chứng nhận hoàn toàn hữu cơ bởi Mỹ (USDA/Organic) và khối liên minh Châu Âu. Đây là một số mặt hàng được chứng nhận bởi 2 cơ quan quốc tế đáng tin cậy nhất hiện nay, được bày bán tại cửa hàng 5th Element - một cửa hàng bán rau của quả sạch nằm trong Vivo City, quận 7.